บทความทั่วไป

รับมือการอยู่คนเดียว

ในความโดดเดี่ยวนั้น มีหลายเรื่องที่เราต้องเข้าใจ เพื่อจะได้เตรียมรับมือการอยู่คนเดียว เพราะนี่คือธรรมชาติของความโดดเดี่ยว จะช้าหรือเร็วก็ ต้องเจอ

ช่วงเวลาโดดเดี่ยวเป็นช่วงเวลาแห่งความทุกข์อย่างที่สุด

การต้องอยู่คนเดียวอย่างโดดเดี่ยวนั้น ส่วนใหญ่จะเป็นช่วงเวลาที่ทุกช์ที่สุด หรือกำลังมีความทุกข์ หรือความยุ่งยากใจ ปัญหาความ รัก หรือมีปัญหาส่วนตัวบางอย่าง ปัญหาเรื่องงาน ที่ต้องจัดการ จึงเป็นช่วงเวลาที่ชีวิตต้องใช้พลังอย่างมากที่จะก้าวข้ามไป หรือใช้การ เรียนรู้อย่างมากเพื่อให้เข้าใจความโดดเดี่ยวและอยู่กับมันได้ ซึ่งอาจจะต้องใช้เวลาเป็นปีๆ อาจเป็นสิบปี ยี่สิบปี กว่าจะผ่านไปได้

หากไม่กลัวความโดดเดี่ยว กล้าสู้กับมันจนสามารถผ่านไปได้อย่างเข้าใจ ก็จะสามารถรับมือกับความโดดเดี่ยวและรู้วิธีอยู่กับความ โดดเดี่ยวให้มีความสุข เรื่องนี้ใครผ่านก่อน มีประสบการณ์ก่อน ก็จะรู้วิธีสร้างความสุขให้ตัวเองได้เร็วกว่า เพราะคนส่วนใหญ่นั้นมักจะ คาดหวังให้คนอื่น สัตว์เลี้ยงหรือสิ่งของมาสร้างความสุข เมื่อไม่ได้ดั่งที่คิด ก็จะมีแต่ความทุกข์ เพราะสิ่งเหล่านั้นยากจะควบคุม ตัวเราเอง ยังควบคุมไม่ได้ แล้วจะไปควบคุมคนอื่นได้อย่างไร ไม่มีใครยอมทำอะไรตามใจใครได้ตลอดไป

ผู้เขียนใช้ชีวิตโดดเดี่ยวมานาน จนเริ่มไม่สนใจแล้วว่าจะมีอะไรอยู่รอบตัว บางทีมีมดตัวเล็กๆ สักตัวมาเดินให้เห็น ก็รู้สึกดีแล้ว ไม่จำ เป็นจะต้องเป็นคน หรือสัตว์เลี้ยง แต่กว่าจะผ่านมาถึงจุดนี้ได้นั้น ทุกข์ใจทุกข์กายอย่างหนักในช่วงระยะเวลาสิบกว่าปีที่จะต้องเรียนรู้เพื่อ รับมือกับความโดดเดี่ยว ทุกวันนี้ อยู่ร่วมกันได้สบาย การไม่ได้คุยกับคนเป็นอาทิตย์หรือจะเป็นเดือนหรือจะจับไปขังให้อยู่คนเดียวใน เกาะร้างก็อยู่ได้สบายๆ

 ศัตรูที่น่ากลัวของความโดดเดี่ยว

ศัตรูที่น่ากลัวเมื่อต้องอยู่คนเดียวก็คือจิตของเราเอง ที่จะคิดไปต่างๆ นาๆ สารพัดจินตนาการ ทำไมเราต้องอยู่คนเดียว ทำไมอยู่กับ ใครไม่ได้ ทำไมต้องทิ้งแฟน แฟนก็ออกจะน่ารัก และรักเรา รักและคิดถึงนะ แต่ทำไมไม่อยากจะเจอหน้า หรือทำไมต้องถูกทิ้ง ทำไมไม่มี ใครรัก ฯลฯ ยิ่งคิดก็ยิ่งทุกข์ ทุกข์เพราะจิต เพราะความคิดปรุงแต่ง หากตามไม่ทัน คิดทุกวัน ก็ทำร้ายตัวเองทุกวัน สุดท้ายก็จะป่วยทาง จิต ซึมเศร้าและอาจทำร้ายตัวเอง ในที่สุด เมื่อต้องอยู่อย่างโดดเดี่ยว ต้องระวังความคิด อย่าให้มัน ปรุงแต่ง คิดในทางไม่สร้างสรรค์ คิดลบ จิตเริ่มคิดไม่ดีเมื่อไหร่ ต้องรีบเบรค

 ตั้งสติให้ทัน เพราะมันก็แค่ภูเขาลูกหนึ่งที่จะต้องเดินข้ามไปเท่านั้นเอง เมื่อเดินผ่านอย่างเข้าใจแล้ว ต่อไปก็จะไม่มีปัญหากับความ โดดเดี่ยวอีกต่อไป อย่ากลัวที่จะมีประสบการณ์ในเรื่องนี้

ต้องอยู่โดดเดี่ยวนานแค่ไหน บางทีก็ไม่มีคำตอบ

ระยะเวลาที่ต้องอยู่คนเดียวจะยาวนานแค่ไหนนั้น บางครั้งเหมือนเป็นเรื่องของเวรกรรมหรือโชคชะตา ก็อาจจะเป็นไปได้ พอหมด เวลาของมัน ชีวิตก็จะกลับมาเป็นปกติ พอถึงเวลาที่ต้องเจอความโดดเดี่ยวอย่างที่สุดแล้ว มันก็ต้องล้นหรือระเบิด แล้วความโดดเดี่ยว จะหายไป ก็จะเข้าใจและมีความสุขกับสิ่งที่เป็น เข้าใจความโดดเดี่ยวและอยู่ด้วยกันอย่างมีความสุข ไม่ได้พูดกับใคร ไม่เจอใครก็อยู่ได้ คราวนี้อาจจะต้องเตือนตัวเองบางว่าคุยกับคนอื่นบ้าง

 นอกจากความตายแล้ว ความโดดเดี่ยวเป็นอีกเรื่องที่หนีไม่พ้น

ชีวิตคนเรานั้นหลีกหนีความโดดเดี่ยวไม่พ้น ถึงจะมีคู่ ไม่คู่เราก็ตัวเราที่ต้องไปก่อน แม้จะเอาผ้าขาวม้ามาผูกตัวติดกันแล้วกระโดด ลงสะพาน ตายทั้งคู่ แต่อีกคนอาจจะไปเกิดก่อน ทิ้งอีกคนไว้ก้นแม่น้ำให้อยู่อย่างโดดเดี่ยวก็ได้ ดังนั้นอย่าได้กลัวความโดดเดี่ยว เพราะ มันเป็นถนนเส้นหนึ่งที่คนเราต้องเดินผ่าน จะช้าหรือเร็วก็ต้องผ่าน ไม่โลกนี้ก็โลกวิญญาณ เจอก่อน รู้วิธีรับมือก่อน หลายคนไปเจอตอน แก่ กลายเป็นคนแก่ที่ตรอมใจตายเพราะความโดดเดี่ยว

 คนรวยก็ทุกข์เพราะความโดดเดี่ยวเหมือนกัน

เงินไม่สามารถซื้อความตายและความโดดเดี่ยวได้ คนรวย คนที่มีอะไรเพียบพร้อม ก็ทุกข์เพราะความโดดเดี่ยวได้เหมือนกัน ไม่เชื่อ ใช่ไหม? ความ รวยจะทำให้มีเวลาว่างมาก งานไม่ต้องทำก็ได้ อยากจะทำอะไรก็ได้ทำ ไปไหนก็ได้ไป อยากได้อะไรก็ซื้อได้ แล้วมันจะ ทุกข์ได้อย่างไร ก็น่าจะมีความสุข คนไม่เคยรวย ไม่เคยสบายจะคิดแบบนั้น

แต่จริงๆ แล้วจะไม่ใช่แบบนั้น เพราะสิ่งที่จะเจอก็คือความรู้สึกเบื่อ เบื่อในสิ่งที่หาได้ง่ายๆ และหมดความรู้สึกตื่นเต้นที่ได้มี ได้สัมผัส ได้เป็นเจ้าของ ได้ทำทุกอย่างที่อยากจะทำ ก็ได้ทำไปหมดแล้ว จะเริ่มเฉยๆ ชาๆ และจะเริ่มมีความรู้สึกโดดเดี่ยวเข้ามาแทน โดยเฉพาะ ในคนสูงวัย แม้จะอยู่ท่ามกลางผู้คนมากมาย ก็ไม่มีความสุข เพราะคนหวังแต่สมบัติ มีแต่คนเข้าหาด้วยหวังประโยชน์ ทำให้ต้องอยู่คน เดียว ไม่กล้าออกไปไหน เจอคนนั้น คนนี้ ก็กลัวจะถูกยืมเงิน หรือขอความช่วยเหลือ

 การจัดการกับความทุกข์ ความเหงาเมื่อต้องอยู่อย่างโดดเดี่ยว

ความรู้สึกที่เกิดจากการอยู่คนเดียวมีทั้งด้านดีและไม่ดี ขึ้นอยู่กับจุดประสงค์หรือสาเหตุที่ต้องอยู่คนเดียว คนตกงาน ไม่มีงาน ไม่มี เงิน กำลังอกหัก ผิดหวัง หรือมีปัญหาชีวิต ฯลฯ ระดับความรุนแรงของความโดดเดี่ยวจะต่างกัน แต่อาจจะมีสักข้อที่ช่วยได้

  • คำแนะนำข้อแรกเลย ยาแรง วิธีนี้วิธีเดียวเอาอยู่ ให้ฝึกสมาธิ ฝึกสติด้วยการเดินจงกรม เมื่อสติเข้มแข็ง ก็จะช่วยควบคุมจิตใจ ควบ คุมความคิดไม่ให้ เตลิดเปิดเปิงไปไกลได้ ควบคุมความฟุ้งซ่านได้ มันยากมาก แต่ถ้าทำได้จะดีที่สุด
  • ฟังธรรมมะ ข้อคิด คติคำสอน ต่างๆ ใน Youtube มีวิดีโอสอนใจดีๆ มากมายให้ดาวน์โหลดมาฟัง อย่าอ่านหนังสือแนวนี้ แต่ให้ฟัง เพราะการฟัง จะต้องตั้งใจฟัง ไม่เช่นนั้นจะฟังไม่ทัน ช่วยให้สมองต้องคิดตามมากกว่าการอ่านหนังสือ เมื่อสมองต้องคิดตาม ก็จะลด ความคิดฟุ้งซ่านลงไปได้ และต้องฟังบ่อยๆ ฟังทุกวัน เหมือนป่วย ต้องกินยาทุกวัน
  • พยายามจับความคิด ตามความคิดตัวเองให้ทัน อยู่คนเดียว ถ้าฟุ้งซ่าน คิดถึงอดีต หรือสิ่งแย่ๆ ที่ผ่านมา ต้องรีบหยุด แล้วคิดหาข้อดี หรือพยายาม คิดบวก แม้จะยากสักเพียงใดก็ตาม และอย่าคิดอย่างเดียว จดลงสมุดไว้ด้วย การเขียน เป็นการระบายความรู้สึกในใจได้ เป็นอย่างดี ไม่ว่าจะทุกข์ สุข หรือโดดเดี่ยวก็ตาม
  • ทำบุญ สวดมนต์ แผ่เมตตาให้เจ้ากรรมนายเวร การให้จะช่วยให้มีความสุข
  • แบ่งเวลาทำกิจกรรม และพยายามทำตามนั้น เช่น แบ่งเวลาทำงาน เวลานอน เวลาทำกิจกรรมส่วนตัว และเวลาเศร้า เวลาเหงา เวลาที่รู้สึกโดดเดี่ยว จะนั่งร้องไห้ หรือจ่อมจมกับความโดดเดี่ยวอย่างไรก็ทำให้เต็มที่ อย่าเอาความทุกข์ใจที่ต้องอยู่คนเดียว ไปใส่ทุก ช่วงเวลา ไม่เช่นนั้นจะไม่มีสมาธิทำงาน แรกๆ จะฝึกยากมาก แต่เมื่อชินแล้ว ก็จะค่อยๆ ดีขึ้นเอง เพราะสามารถแยกความรู้สึกจากกันได้ แต่ต้องใช้เวลานะ ผมใช้เวลาสิบกว่าปีกับการรบกับ ความโดดเดี่ยว ตอนนี้อยู่คนเดียวได้สบายๆ
  • หากิจกรรม งานอดิเรก งานเสริม อาชีพเสริม ทำคั่นเวลา อย่าให้มีเวลาว่าง จะฟุ้งซ่าน
  • หากชีวิตมีปัญหาอยู่แล้ว จึงต้องอยู่คนเดียว ก็ต้องหลีกเลี่ยงการคุยการคบกับคนที่มีปัญหา ที่จะทำให้ทุกข์ใจหนักเข้าไปอีก
  • หลีกเลี่ยงการไปอยู่ในสถานที่ที่มีผู้คนมากๆ แต่ไม่รู้จักใครสักคน เช่น ในเธค ในผับ จะยิ่งเหงาและโดดเดี่ยวหนักกว่าเดิม
  • อย่าทำกิจกรรมไม่ดีคั่นเวลาเมื่อรู้สึกโดดเดี่ยว ของมึนเมาทุกชนิดต้องหลีกเลี่ยง ให้เสพเฉพาะเวลาที่รู้สึกมีความสุขเท่านั้น อย่าเสพ เวลาทุกข์
  • หลีกเลี่ยงการฟังเพลงที่มีเนื้อหาเกี่ยวกับความโดดเดี่ยว ยกเว้นเพลง อยู่คนเดียว ของพี่เบิร์ด เพราะเป็นแนวให้กำลังใจ แต่ถ้าเป็น เพลง เดียว ดายกลางสายลม ของนรี กระจ่างคันธมาส เดียวดายอาดูร อยู่คนเดียวของพี่ปู อยู่คนเดียวของ โบ และอีกหลายเพลง ควร หลีกเลี่ยง เพราะจะยิ่งเพิ่ม ดีกรีความโดดเดี่ยวให้แรงขึ้นไปอีก อย่าปล่อยให้อารมณ์ไหลกับไปกับเพลงที่มีเนื้อหาทางลบ ฟังบ่อยๆ ความรู้สึกโดดเดี่ยวจะยิ่งรุนแรง ไม่ใช่เรื่องดี
  • หมั่นสังเกตุธรรมชาติ ต้นไม้ แมลง นก สัตว์ สัตว์เลี้ยงก็จะพบว่าในโลกนี้ มีสิ่งมีชีวิตอีกมากมายที่ต้องอยู่คนเดียว มันอยู่ได้ เราก็ อยู่ได้